ADHD en begrijpend lezen
Benieuwd naar ervaringen van ouders van kinderen met ADHD. Hier heeft middelste kind de diagnose ADHD gekregen. Draait inmiddels goed mee op de middelbare, maar zijn begrijpend lezen is zwaar onder de havo/vwo norm. Op de basisschool is dit altijd al zo geweest. Nu lees ik vaak teksten voor waardoor zijn cijfers alsnog hoog zijn, maar ik kan dit niet blijven doen.
Hebben jullie kinderen met ADHD ook problemen met begrijpend lezen? Hij lijkt bij het omslaan van de bladzijde al vergeten wat er op de vorige stond. Haalt moeilijk de context uit een verhaal. Dit geeft bij vakken als geschiedenis en biologie best problemen
Ik zoek eigenlijk advies naar hoe we dit kunnen verbeteren / hoe ik hem beter kan helpen.
Hier herken ik het juist niet direct als 'kenmerk' van ADHD. Niet bij mezelf, maar ook niet bij oudste.
Ook in mijn werk in het onderwijs niet persé. Met wat extra tijd zag ik juist best vaak dat leerlingen met ADHD en ( toen nog ) ADD relatief hoog scoorden. Vond ik in het begin best opvallend weet ik nog.
Wel zag ik bij autistische leerlingen vaak dat zij taal/teksten soms op een bijzondere manier interpreteerden en daardoor minder goed scoorden op begrijpend lezen.
Het slordig, vluchtig en te snel lezen zag ik ook bij leerlingen die de tekst niet interessant vonden, leerlingen die de noodzaak van de toets niet zagen, leerlingen die moeite hadden met lezen of die lezen een heel vervelende activiteit vonden bijvoorbeeld. Of die toetsen maken gewoon saai vonden 
Thy schreef op 21-02-2026 om 14:40:
Hier herken ik het juist niet direct als 'kenmerk' van ADHD. Niet bij mezelf, maar ook niet bij oudste.
Ook in mijn werk in het onderwijs niet persé. Met wat extra tijd zag ik juist best vaak dat leerlingen met ADHD en ( toen nog ) ADD relatief hoog scoorden. Vond ik in het begin best opvallend weet ik nog.
Wel zag ik bij autistische leerlingen vaak dat zij taal/teksten soms op een bijzondere manier interpreteerden en daardoor minder goed scoorden op begrijpend lezen.
Het slordig, vluchtig en te snel lezen zag ik ook bij leerlingen die de tekst niet interessant vonden, leerlingen die de noodzaak van de toets niet zagen, leerlingen die moeite hadden met lezen of die lezen een heel vervelende activiteit vonden bijvoorbeeld. Of die toetsen maken gewoon saai vonden
Dat herken ik ook wel inderdaad. Omschreven probleem is niet specifiek een probleem voor ADHD-ers. Mijn omschreven mogelijke aanpak ook niet.
Niet bij ADHD’ers specifiek. Ik heb er drie (ADD). ‘Werk’ ook als leerlingbegeleider en docent in het VO.
Hoe is de advisering voor een h/v-klas tot stand gekomen?
Voor vakken als biologie, aardrijkskunde, geschiedenis werkt dit vaak goed:
Je kan oefenen door hem eerst alleen de titel, evt inleiding en tussenkopjes te laten lezen. Laat hem voorspellen waar de tekst over gaat.
Vervolgens per alinea hardop laten lezen. Na elke zin even pauze.
Na elke alinea in eigen woorden vertellen wat er in de alinea staat.
Laat hem vervolgens zelf een of twee vragen over de alinea bedenken. (Ahw een toetsvraag over het stukje tekst).
Schrijf de antwoorden op de eigen vraag op.
Een mindmap maken kan ook helpen.
Heeft hij geen dyslexie? Dit komt me van mijn dochter heel bekend voor en die heeft adhd. Pas veel later bleek dat ze ook dyslexie heeft. Adhd en dyslexie komt samen vaak voor. Maar het leverde pas op de middelbare school problemen op.
Thy schreef op 21-02-2026 om 14:40:
Hier herken ik het juist niet direct als 'kenmerk' van ADHD. Niet bij mezelf, maar ook niet bij oudste.
Ook in mijn werk in het onderwijs niet persé. Met wat extra tijd zag ik juist best vaak dat leerlingen met ADHD en ( toen nog ) ADD relatief hoog scoorden. Vond ik in het begin best opvallend weet ik nog.
Wel zag ik bij autistische leerlingen vaak dat zij taal/teksten soms op een bijzondere manier interpreteerden en daardoor minder goed scoorden op begrijpend lezen.
Het slordig, vluchtig en te snel lezen zag ik ook bij leerlingen die de tekst niet interessant vonden, leerlingen die de noodzaak van de toets niet zagen, leerlingen die moeite hadden met lezen of die lezen een heel vervelende activiteit vonden bijvoorbeeld. Of die toetsen maken gewoon saai vonden
Ik weer ook niet of het specifiek een ‘kenmerk’ van ADHD is. Moeite hebben met focus houden op je taak is dat natuurlijk wel. Ik ga er, gezien kind van TO op havo/vwo zit, vanuit dat begrijpend lezen op de basisschool bovengemiddeld goed ging. Klopt dat TO?
S.ndra schreef op 21-02-2026 om 20:16:
Heeft hij geen dyslexie? Dit komt me van mijn dochter heel bekend voor en die heeft adhd. Pas veel later bleek dat ze ook dyslexie heeft. Adhd en dyslexie komt samen vaak voor. Maar het leverde pas op de middelbare school problemen op.
Heb ik ook over nagedacht, maar kon al in groep 2 lezen en heeft geen moeite met spelling. Heeft wel lang de b en d omgedraaid en de z en s, maar dat is opgelost. Verder dus nul indicatie voor dyslexie.
Kopjekoffi schreef op 21-02-2026 om 21:35:
[..]
Ik weer ook niet of het specifiek een ‘kenmerk’ van ADHD is. Moeite hebben met focus houden op je taak is dat natuurlijk wel. Ik ga er, gezien kind van TO op havo/vwo zit, vanuit dat begrijpend lezen op de basisschool bovengemiddeld goed ging. Klopt dat TO?
Nee dat klopt dus niet. Met een V op de begrijpend lezen cito’s met havo advies in havo/vwo klas gekomen. Andere cito’s allemaal 1+. Zijn scores nu in de brugklas zijn heel hoog, zo lang ik biologie en geschiedenis voorlees. Van ons mag hij ook naar een mavo/havo klas, maar dan vraag ik me af wat dit op zal lossen. Ook daar hebben ze biologie en geschiedenis. Kind staat op ieder vak momenteel tussen de 8 - 10 gemiddeld. Niveau lijkt dus niet het probleem, maar ik kan voor die 2 vakken niet eeuwig gaan zitten voorlezen natuurlijk.
Hier geen adhd bij dochter of andere diagnose maar wel altijd moeite met begrijpend lezen, spelling zeer goed. Voor haar werkt het het beste als ze de tekst gewoon overschrijft. Met gele marker steekwoorden aangeven.
Zij voelde zich vaak overweldigd door de grote van teksten. A 4rtje over de tekst en in stukken lezen. Soms paar keer lezen. Het is voor haar uitproberen geweest wat voor haar werkt.
Ik heb haar altijd verteld dat haar hersenen gewoon iets meer moeite heeft om dit op te nemen in het geheugen en de link te leggen en dat ze er wat extra moeite voor moet doen maar dat dat niet erg is.
Nu 20 en pas examen gedaan in het verzekeringswezen, veel taaie kost, veel teksten letterlijk overgeschreven en met een 8 geslaagd. Ze weet dat ze er wat extra moeite voor moet doen maar dat ze het wel kan als ze wil.
Nu er een diagnose is ... wat zegt school?
Heeft die hulp voor handen als het zich op dit moment vooral richt op 2 vakken en het ontbreken van strategieën?
Want het is natuurlijk op dit moment wel makkelijk voor kind dat mam alles oplost en hem de hele tijd voorleest 
. Maar ik zou toch echt bij school aan de bel gaan hangen dat hij die 8'en niet zomaar haalt.
Marty1984 schreef op 21-02-2026 om 22:44:
Nu er een diagnose is ... wat zegt school?
Heeft die hulp voor handen als het zich op dit moment vooral richt op 2 vakken en het ontbreken van strategieën?
Want het is natuurlijk op dit moment wel makkelijk voor kind dat mam alles oplost en hem de hele tijd voorleest
Ze weten dat ik momenteel voorlees en hij een adhd onderzoek heeft lopen. Diagnose kwam net voor de vakantie dus is nog niet bekend bij school/mentoren.
Hester83 schreef op 21-02-2026 om 21:55:
[..]
Nee dat klopt dus niet. Met een V op de begrijpend lezen cito’s met havo advies in havo/vwo klas gekomen. Andere cito’s allemaal 1+. Zijn scores nu in de brugklas zijn heel hoog, zo lang ik biologie en geschiedenis voorlees. Van ons mag hij ook naar een mavo/havo klas, maar dan vraag ik me af wat dit op zal lossen. Ook daar hebben ze biologie en geschiedenis. Kind staat op ieder vak momenteel tussen de 8 - 10 gemiddeld. Niveau lijkt dus niet het probleem, maar ik kan voor die 2 vakken niet eeuwig gaan zitten voorlezen natuurlijk.
Ah ok. Gezien de cijfers is niveau (ruim) passend dus. Deed je kind de LOVS toetsen voor rekenen helemaal zelfstandig op de basisschool? Daar zit immers ook een stuk begrijpend lezen in, maar wel veel kortere tekststukken dan geschiedenis en biologie. Is er ook een IQ test bij je kind afgenomen?
Hester83 schreef op 21-02-2026 om 21:52:
[..]
Heb ik ook over nagedacht, maar kon al in groep 2 lezen en heeft geen moeite met spelling. Heeft wel lang de b en d omgedraaid en de z en s, maar dat is opgelost. Verder dus nul indicatie voor dyslexie.
Dit was bij mijn dochter ook zo. Die heeft nooit letters omgedraaid. En kon lezen voor ze naar school ging. Maar toch bleek op haar 14e dat ze wel degelijk dyslexie heeft. Ze leest dusdanig langzaam dat toen het tempo op de middelbare school omhoog ging en de teksten langer werden (idd bijv bij biologie, geschiedenis, aardrijkskunde en Nederlands) ze het gewoon niet bij kon benen. Wat je schrijft over toonloos lezen enzo, dat is niet typisch voor adhd, maar heeft mijn dochter ook
Maar goed, je zoon heeft net de adhd-diagnose, dan zou ik daarmee beginnen. Het boek Slim maar van Peg Dawson heeft ook een pubereditie. Dat is wel een aanrader om te lezen.
Wat je kunt doen is de digitale schoolboeken gebruiken en deze met de gewone voorleesfunctie van de computer (en een koptelefoon) gebruiken. Deze zit op elke computer. Je hoeft dus geen programma oid aan te schaffen. Zoek samen met hem uit voor welke digitale boelen school een licentie heeft en hoe dat werkt (op onze computer is het een A op het beeldscherm bij de adresbalk en als je daarop klikt gaat de voorleesfunctie aan, heel eenvoudig). Je hoeft niet zelf elke tekst te gaan voorlezen. Het voordeel hiervan is ook dat hij dit zelf kan doen en er dan ook zelf verantwoordelijk voor kan zijn. Dat hij meer autonomie heeft en jij gewoon moeder kunt zijn.
Voor samenvattingen gebruiken we de Cornell methode. Dat werkt wel goed.
Vanwege de adhd heeft je zoon recht op extra tijd bij toetsen. Maak daar gebruik van.
Bij mijn dochter helpt de adhd-medicatie goed voor de concentratie, maar ze leest er niet sneller door. Maar dat is uitproberen.
Het zou ook wel kunnen dat je zoon zo overprikkeld is van de drukke schooldag dat er ook daardoor niks meer binnenkomt. Het helpt als hij bij zichzelf gaat merken wanneer dit gebeurt. De meeste scholen hebben een speciaal lokaal voor zorgleerlingen waar ze zich even kunnen terugtrekken om wat te ontprikkelen. Ook dat is uitproberen.
Maar huiswerk gaan doen als het hoofd helemaal vol zit heeft geen enkele zin. Dan heeft teksten voorlezen ook niet zoveel zin. Probeer uit wat voor hem werkt. Misschien helpt het als hij uit school komt een uurtje te hardlopen of te sporten of iets anders waar zijn hoofd weer leger van raakt voordat hij gaat huiswerk maken.
Maar wat was eigenlijk de aanleiding om hem te testen voor adhd als hij overal zo goed op scoort? Het is toch niet zo erg als hij op 2 vakken wat lager zit?
Succes!
S.ndra schreef op 22-02-2026 om 08:09:
[..]
Dit was bij mijn dochter ook zo. Die heeft nooit letters omgedraaid. En kon lezen voor ze naar school ging. Maar toch bleek op haar 14e dat ze wel degelijk dyslexie heeft. Ze leest dusdanig langzaam dat toen het tempo op de middelbare school omhoog ging en de teksten langer werden (idd bijv bij biologie, geschiedenis, aardrijkskunde en Nederlands) ze het gewoon niet bij kon benen. Wat je schrijft over toonloos lezen enzo, dat is niet typisch voor adhd, maar heeft mijn dochter ook
Maar goed, je zoon heeft net de adhd-diagnose, dan zou ik daarmee beginnen. Het boek Slim maar van Peg Dawson heeft ook een pubereditie. Dat is wel een aanrader om te lezen.
Wat je kunt doen is de digitale schoolboeken gebruiken en deze met de gewone voorleesfunctie van de computer (en een koptelefoon) gebruiken. Deze zit op elke computer. Je hoeft dus geen programma oid aan te schaffen. Zoek samen met hem uit voor welke digitale boelen school een licentie heeft en hoe dat werkt (op onze computer is het een A op het beeldscherm bij de adresbalk en als je daarop klikt gaat de voorleesfunctie aan, heel eenvoudig). Je hoeft niet zelf elke tekst te gaan voorlezen. Het voordeel hiervan is ook dat hij dit zelf kan doen en er dan ook zelf verantwoordelijk voor kan zijn. Dat hij meer autonomie heeft en jij gewoon moeder kunt zijn.
Voor samenvattingen gebruiken we de Cornell methode. Dat werkt wel goed.
Vanwege de adhd heeft je zoon recht op extra tijd bij toetsen. Maak daar gebruik van.
Bij mijn dochter helpt de adhd-medicatie goed voor de concentratie, maar ze leest er niet sneller door. Maar dat is uitproberen.
Het zou ook wel kunnen dat je zoon zo overprikkeld is van de drukke schooldag dat er ook daardoor niks meer binnenkomt. Het helpt als hij bij zichzelf gaat merken wanneer dit gebeurt. De meeste scholen hebben een speciaal lokaal voor zorgleerlingen waar ze zich even kunnen terugtrekken om wat te ontprikkelen. Ook dat is uitproberen.
Maar huiswerk gaan doen als het hoofd helemaal vol zit heeft geen enkele zin. Dan heeft teksten voorlezen ook niet zoveel zin. Probeer uit wat voor hem werkt. Misschien helpt het als hij uit school komt een uurtje te hardlopen of te sporten of iets anders waar zijn hoofd weer leger van raakt voordat hij gaat huiswerk maken.
Maar wat was eigenlijk de aanleiding om hem te testen voor adhd als hij overal zo goed op scoort? Het is toch niet zo erg als hij op 2 vakken wat lager zit?
Succes!
Nee zeker geen probleem als hij wat lager zit met die vakken. Hier was mijn vraag even specifiek op school gericht, maar uiteraard speelde er meer. Zoals bewegelijkheid, non stop praten en altijd aan staan. Daar kwam dus bij dat hij op alles vwo scoorde en begrijpend lezen eigenlijk niet echt middelbare schoolwaardig was.
Bedankt voor je tips, ik kan hier zeker wat mee.
Kopjekoffi schreef op 22-02-2026 om 07:46:
[..]
Ah ok. Gezien de cijfers is niveau (ruim) passend dus. Deed je kind de LOVS toetsen voor rekenen helemaal zelfstandig op de basisschool? Daar zit immers ook een stuk begrijpend lezen in, maar wel veel kortere tekststukken dan geschiedenis en biologie. Is er ook een IQ test bij je kind afgenomen?
Gek genoeg rekende hij dus ook met vraag/tekstsommen boven gemiddeld. Daarom was het zo lastig om te duiden wat er nou aan de hand was. Persoonlijk dacht ik onaardig gezegd eerder aan luiheid.
IQ test hebben ze van af gezien, omdat hij zo goed scoort op school verder.
Overigens heb ik met bovenstaande tips hem gisteren even aan biologie gezet. Hardop lezen, stoppen na een zin, arceer wat je belangrijk vindt. Hij kwam echt super ver met het maken van de vragen!
Daarvoor is kernachtig verwoorde leestekst nodig, belangstelling voor het onderwerp, weinig tijdsdruk en de rust om zich erop te concentreren (afwezigheid van andere concurrerende dingen die belangstelling vragen).
Een van de aspecten verbeteren kan al een aanzet geven tot beter lezen.
Duidelijke, sprekende termen nodigen uit tot moeiteloos verder lezen, belangstelling voor de tekst dat je het echt wil weten wat er geschreven staat, weinig tijdsdruk maakt dat je meer woorden per alinea leest en er minder overslaat (zodat je de zin niet verkeerd begrijpt), en afwezigheid van concurrentie van andere interessante dingen maakt dat je adrenaline minder wordt en je minder meegedragen wordt door grove emoties.
Mogelijk zijn er meer dan ik hier snel bij elkaar hark, hoor.